Όταν δεν εξηγεί ποιος είναι ο άνθρωπος,
δεν καθοδηγεί το συναίσθημα,
δεν προσφέρει αφήγηση ή λύτρωση.
Έχουμε συνηθίσει το πορτρέτο να λειτουργεί σαν δήλωση.
Να λέει κάτι ξεκάθαρο.
Να μας βοηθά να αποφασίσουμε πώς πρέπει να νιώσουμε.
Αλλά τι γίνεται όταν η εικόνα δεν συνεργάζεται;
Όταν στέκεται εκεί, παρούσα αλλά κλειστή.
Όταν δεν προσφέρει στοιχεία,
δεν “ανοίγεται”,
δεν μας συναντά στη μέση.
Ίσως τότε το πορτρέτο παύει να είναι απάντηση
και γίνεται ερώτημα.
Όχι ερώτημα προς το υποκείμενο,
αλλά προς τον θεατή.
Τι ζητάς από μια εικόνα;
Να σε καθησυχάσει ή να σε ταράξει;
Να σε επιβεβαιώσει ή να σε αφήσει εκτεθειμένο;
Σε αυτό το project, το πορτρέτο δεν λειτουργεί ως καθρέφτης του άλλου.
Λειτουργεί ως επιφάνεια προβολής.
Ό,τι βλέπεις δεν είναι αυτό που “λέει” η εικόνα.
Είναι αυτό που φέρνεις εσύ σε αυτήν.
Ίσως, τελικά, το ερώτημα δεν είναι
τι δείχνει το πορτρέτο,
αλλά πόσο αντέχουμε να στεκόμαστε απέναντί του
χωρίς απαντήσεις.
—
Christos Kotsakis